تعریف چک
چک سندی تجاری است که به موجب آن دارنده، بانک صادرکننده را موظف می‌کند تا مبلغ مندرج در چک را به شخص معین یا حامل آن پرداخت نماید.
به عبارت ساده، چک، دستور پرداخت فوری وجه نقد است.
مبنای قانونی
قانون صدور چک (مصوب ۱۳۵۵ و اصلاحات بعدی)
قانون تجارت، مواد ۳۰۶ تا ۳۹۸
انواع چک
- چک عادی
قابل ظهرنویسی و انتقال به شخص ثالث است.
مثال: چک عادی به مبلغ ۵۰ میلیون تومان برای خرید خودرو صادر می‌شود.
- چک تضمینی (بانکی)
توسط بانک صادر می‌شود و پرداخت آن تضمین شده است.
مثال: دریافت چک تضمینی برای پیش‌پرداخت قرارداد ملکی.
- چک با تاریخ مشخص
تاریخ وصول آن در آینده مشخص می‌شود.
شرایط قانونی صدور چک
دارنده حساب باید موجودی کافی در بانک داشته باشد.
چک باید به‌طور کامل و دقیق صادر شود:
مبلغ به عدد و حروف
تاریخ صدور
امضا صادرکننده
شماره حساب و بانک صادرکننده مشخص باشد.
جرایم مرتبط با چک
چک در صورت عدم پرداخت می‌تواند جنبه حقوقی یا کیفری داشته باشد:
- عدم پرداخت چک (جرم کیفری)
اگر چک قبض و برگشت داده شده باشد و صادرکننده عمداً از پرداخت امتناع کند، جرم محسوب می‌شود.
ماده ۲ قانون صدور چک: صادرکننده چک بدون موجودی یا با سوءنیت، مجازات کیفری دارد.
- جرایم تقلبی یا جعل چک
صدور چک بدون اجازه صاحب حساب
جعل امضا
نحوه طرح شکایت یا دادخواست چک
- مطالبه حقوقی چک
مراجعه به دادگاه حقوقی و ارائه دادخواست مطالبه وجه چک.
ضمیمه کردن اصل چک و فیش بانکی یا گواهی عدم پرداخت بانک.
- شکایت کیفری چک برگشتی
ثبت شکوائیه در دادسرا و درخواست توقیف اموال صادرکننده.
شرایط: چک باید در وجه حامل یا مشخص باشد و عدم پرداخت قطعی باشد.
نمونه متن دادخواست مطالبه وجه چک
خواهان: [نام و نام خانوادگی]
نشانی: [آدرس کامل]
تلفن: [شماره تماس]
خوانده: [نام و نام خانوادگی]
نشانی: [آدرس کامل]
خواسته: مطالبه وجه چک به مبلغ [عدد و حروف] ریال
شرح دادخواست:
با سلام و احترام،
اینجانب [نام خواهان] در تاریخ [تاریخ] چکی به شماره [شماره چک] به مبلغ [عدد و حروف] ریال از آقای/خانم [نام خوانده] دریافت نمودم. این چک در تاریخ [تاریخ] جهت پرداخت به بانک [نام بانک] ارائه شد، ولی بانک اعلام کرد که موجودی کافی وجود ندارد/چک برگشت خورد.
با توجه به ماده ۳ قانون صدور چک و مواد مرتبط قانون تجارت، تقاضای صدور حکم به:
- پرداخت مبلغ چک
- هزینه دادرسی
- بهره تأخیر تأدیه از تاریخ وصول تا پرداخت
از سوی دادگاه محترم دارم.
با احترام،
[نام و امضا]
[تاریخ]
💡 نکات مهم:
چک باید اصل و برگشتی بانک ضمیمه شود.
اگر چک با تاریخ معین صادر شده، می‌توان بعد از رسیدن تاریخ اقدام کرد.
در شکایت کیفری، ارائه رسید عدم پرداخت از بانک الزامی است.
دیدگاهتان را بنویسید